polski | english homekancelaria prawna sitemapmapa serwisu contactkontakt

sąd "właściwy" do opłaty od apelacji

W działalności sądów cywilnych wykształciła się praktyka polegająca na odrzucaniu apelacji, od której opłata sądowa została uiszczona na rachunek sądu drugiej instancji. Trybunał Konstytucyjny uznał, iż praktyka taka narusza konstytucyjne prawo osób składających apelację i jako taka musi zostać uznana za nieprawidłową.

 

Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia ministra sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006 roku w sprawie sposobu uiszczania opłat sądowych w sprawach cywilnych opłata sądowa od apelacji powinna zostać wniesiona na rachunek „właściwego sądu”. Rozporządzenie nie precyzuje jednak czy „właściwym” jest sąd pierwszej czy też drugiej instancji. Takie sformułowanie budzi zatem wątpliwości ze względu na brak precyzji i niedookreśloność ułatwiając swobodną interpretację, co podniósł Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z dnia 29 kwietnia 2008 roku, w którym badał konstytucyjność wspomnianego przepisu.

 

Trybunał uznał, iż powołany powyżej przepis o „właściwym sądzie” stoi w sprzeczności z zasadami zawartymi w ustawie o kosztach sądowych, która stanowi podstawę prawną ministerialnego rozporządzenia. Według tej ustawy sposób wnoszenia opłat sądowych w sprawach cywilnych powinien ułatwiać stronom uiszczanie opłat bez narażania się na zwrot lub odrzucenie pisma. Tymczasem sformułowanie „właściwy” jest przez sądy interpretowane w sprzeczny z zasadami ustawowymi sposób, który polega na uznaniu, że jedynie sąd pierwszej instancji można uznać za właściwy, mimo tego, iż działania w toku apelacji podejmuje także sąd drugiej instancji. Praktyka taka została uznana przez Trybunał Konstytucyjny za niekonstytucyjną, zaś przepis rozporządzenia w części obejmującej słowo „właściwego” za nie odpowiadający zasadom rzetelnej legislacji.

 

W związku z tym Trybunał Konstytucyjny nakazał wykreślenie słowa „właściwego” z rozporządzenia i zalecił sędziom, by opierali się na przepisach ustawowych do czasu ewentualnego uregulowania sprawy przez ustawodawcę w sposób nie budzący wątpliwości.

 

PS Problematyka "właściwości " sądu przy wnoszeniu opłaty od apelacji poruszona została przez mec. Jacka Olma w "Subiektywnym przewodniku po kosztach sądowych".

 

 opracował: Tomek Waśko